Podatki na Litwie
Podatki na Litwie są pobierane przez władze centralne i lokalne. Do najważniejszych źródeł przychodów należą podatek od wartości dodanej, podatek dochodowy od osób fizycznych, podatek akcyzowy i podatek dochodowy od osób prawnych, które są stosowane na poziomie centralnym. Dodatkowo składki na ubezpieczenie społeczne są pobierane w funduszu zabezpieczenia społecznego, poza budżetem krajowym.
Podatki na Litwie są administrowane przez Państwową Inspekcję Podatkową, Departament Celny i Radę Państwowego Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W 2019 r. łączne dochody rządu na Litwie wynosiły 30,3% PKB.
Kontekst historyczny
Przed XVI wiekiem finanse w Wielkim Księstwie Litewskim opierały się na barterze. Pierwsze podatki (duoklė („trybut”), dėkla (trubit zboża i siana) oraz mezliava) były płacone w produktach rolnych. Pierwsze podatki pieniężne wprowadzono za panowania Kęstutisa, choć większość podatków płacono jeszcze w towarach (np. pszenica, bydło, konie).
W Rzeczypospolitej Polskiej i Litewskiej w 1591 roku utworzono sąd skarbowy, a następnie w 1613 roku trybunał skarbowy, który przewodniczył sprawom podatkowym do 1764 roku. Podatki wprowadzone w XVII i XVIII wieku obejmowały padūmė (podatek od gospodarstw rolnych), hibernę (podatek od kwaterowania), kvartę (podatek od majątków rządowych) i pagalvė (podatek od poduszek, płatny od osoby fizycznej).
Po rozbiorach Rzeczpospolitej Obojga Narodów system podatkowy na Litwie został podporządkowany odpowiednim władzom zaborczym. Podatki pobierane w tym okresie dotyczyły głównie ziemi, czynszów, handlu i produkcji.
Nowoczesny system podatkowy
Podatki zostały ponownie pobrane przez nowo niepodległe państwo litewskie po 1918 roku. Ustawa o podatkach została wprowadzona 23 stycznia 1919 r., a następnie szereg dodatkowych ustaw podatkowych. Wprowadzone podatki obejmowały podatki bezpośrednie (np. podatek od gruntów, podatek od nieruchomości, podatek od spadków biznesowych, podatek od spadków) oraz podatki pośrednie (np. podatek akcyzowy od napojów, tytoniu, metali szlachetnych, a także cła importowe).
W okresie okupacji sowieckiej system finansowy Litwy, w tym podatki, został zintegrowany z systemem sowieckim. Podatek dochodowy od osób fizycznych był progresywny i wynosił od 0,35 do 13 proc. od dochodu powyżej kwoty niepodlegającej opodatkowaniu. Pobierano również podatki lokalne: podatek od własności domów i gruntów, a także podatek od własności pojazdów.
Współczesny system podatkowy na Litwie został stopniowo przywrócony na początku lat 90. wraz z wprowadzeniem podatku dochodowego od osób prawnych i podatku dochodowego od osób fizycznych w 1990 roku, podatku od gruntów w 1992 roku oraz ustawy o administracji podatkowej w 1995 roku, wśród wielu innych przepisów związanych z podatkiem.
Współczesny system podatkowy na Litwie opiera się na Konstytucji Litwy. Artykuły 65 i 127 konstytucji zawierają dwie kluczowe zasady systemu podatkowego: podatki mogą być wprowadzane tylko przez prawo, a tylko Seimas może wprowadzać przepisy podatkowe.
Kluczowe przepisy podatkowe na Litwie obejmują ustawę o administracji podatkowej, ustawę o cłach i indywidualne przepisy dotyczące poszczególnych podatków. Na praktykę podatkową mają wpływ również traktaty międzynarodowe, w tym liczne dwustronne traktaty podatkowe dotyczące unikania podwójnego opodatkowania, których częścią jest Litwa. Jako część Unia Europejska, system podatkowy na Litwie jest również mocno dotknięty przez europejskie przepisy i regulacje, szczególnie w dziedzinie podatku VAT i ceł przywozowych.
- Podatki mogą być wprowadzane tylko ustawowo.
- Tylko Seimas może wprowadzać przepisy podatkowe.
- System podatkowy opiera się na Konstytucji Litwy.
Ten artykuł powstał przy wsparciu AI na podstawie wielu doniesień medialnych i jest weryfikowany przez naszą redakcję zgodnie z zasadami redakcyjnymi. Standardy redakcyjne · Zgłoszenia i kontakt
Komentarze 0