Gezondheid in Litouwen
Litouwen heeft een gemengd gezondheidszorgsysteem dat is geëvolueerd van het Semashko-model uit het Sovjettijdperk naar een systeem in Bismarck-stijl. Hoewel de levensverwachting en kindersterfte onder het EU-gemiddelde liggen, staat het land voor uitdagingen met lange wachttijden en hoge sterftecijfers.
Sterfte en gezondheidsindicatoren
In 2023 was de levensverwachting van Litouwen bij de geboorte 77,43 jaar (72,86 jaar voor mannen en 81,71 jaar voor vrouwen) en het kindersterftecijfer was 2,8 per 1.000 levendgeborenen. Beide indicatoren blijven onder het EU- en OESO-gemiddelde.
Hart- en vaatziekten waren de belangrijkste doodsoorzaak in 2023 (52,1%) goed voor 52,1% van alle sterfgevallen, gevolgd door kankers (21%) en externe oorzaken (6,1%). Samen vertegenwoordigen deze categorieën ongeveer vier vijfde van alle sterfte.
Het sterftecijfer door externe oorzaken onder mannen is het hoogst in de Europese Unie. Vooral de zelfmoordcijfers in Litouwen blijven de grootste in heel Europa, de EU, en waren soms de slechtste in de OESO, vergeleken met de slechtste in de wereldlanden zoals Zuid-Korea, Zuid-Afrika, Uruguay, enz.
Structuur van het gezondheidszorgsysteem
Na de onafhankelijkheid in 1918 begon zich een gezondheidszorgsysteem te ontwikkelen dat gebaseerd was op het Bismarck-model. In 1949, toen het werd opgenomen in de USSR, werd het gereorganiseerd volgens het gecentraliseerde Semashko-systeem. Het was relatief goed gefinancierd en de gezondheidsstatus van de bevolking was beter dan in andere delen van de USSR.
Litouwen is verhuisd van een systeem dat voornamelijk door lokale en staatsbegrotingen wordt gefinancierd naar een gemengd systeem, voornamelijk gefinancierd door het zorgverzekering Fund in eind jaren 1990. De verslechtering van de gezondheid die zich tijdens de eerste fase van de sociale hervormingen voordeed, werd in 1994 stopgezet en het gestandaardiseerde sterftecijfer daalde van 12,06 (per 1000 inwoners) in 1994 tot 10,16 in 1998.
Het Nationaal Gezondheidsconcept werd in 1991 aangenomen door de Hoogste Raad – Reconstituent Seimas. Het introduceerde ziektekostenverzekering, en gaf prioriteit aan ziektepreventie en eerstelijnszorg. In 1998 werd het Litouwse gezondheidsprogramma door de Seimas goedgekeurd. Dit stelde als prioriteiten de vermindering van sterfte en verhoogde levensverwachting, verbeteringen in de kwaliteit van leven, en verhogingen van de gezondheidsgelijkheid.
Huidige uitdagingen en financiering
Tegen 2000 waren de meeste Litouwse instellingen voor gezondheidszorg non-profit ondernemingen en ontwikkelde zich een particuliere sector, die voornamelijk ambulante diensten verleende die uit eigen zak worden betaald. Ongeveer een derde van alle zorg wordt particulier gefinancierd (door de patiënten zelf of namens hen), wat sterk boven het EU-gemiddelde van twintig procent ligt.
Zorginstellingen zijn de topwerkgevers in het land, maar blijven nog steeds overspannen, met lange wachttijden en onvoldoende financiering voor specialisten en medicijnen voor het steeds toenemende verkeer van patiënten en aantallen interventies die gevallen vereisen.
In 2018 waren er 52 minder ziekenhuizen dan in 1990. Er waren 66 algemene ziekenhuizen, 26 secundaire ziekenhuizen, 49 verpleegziekenhuizen en 4 revalidatieziekenhuizen.
- De levensverwachting in 2023 was 77,43 jaar.
- Cardiovasculaire ziekte was de belangrijkste doodsoorzaak.
- Een derde van alle zorg wordt particulier gefinancierd.
Dit artikel is met AI-ondersteuning geschreven op basis van meerdere nieuwsberichten en wordt door onze redactie beoordeeld volgens onze redactionele principes. Redactionele richtlijnen · Tips & contact
Reacties 0